1. Analiza planu nauczania.
2. Analiza programu nauczania.
3. Rozkład materiału nauczania na poszczególne jednostki lekcyjne.
4. Zapoznanie się z programem nauczania przedmiotów pokrewnych.
5. Formułowanie celów lekcji i ich hierarchizacja.
6. Dobór do celów treści nauczania z literatury przedmiotu i zawartej w podręczniku:
- aby nie powtarzać treści zawartych w podręczniku,
- aby zorientować się w poziomie, który dany podręcznik reprezentuje,
- aby bazować na treściach z podręcznika i później wykorzystywać te treści do sprawdzianów i do pracy domowej ucznia.
7. Struktura procesu nauczania – konstrukcja lekcji, jej ogniwa.
Comments Off
Uświadomienie uczniom celów i zadań dydaktycznych – po co się uczą. Jest to ogniwo najważniejsze i musi być zrealizowane na każdej lekcji. Najczęściej występuje na początku lekcji. To ogniwo ma za zadanie motywować.
Zaznajomienie uczniów z nowym materiałem poprzez użycie odpowiednich środków poglądowych oraz słowa żywego lub drukowanego – uczeń ma słuchać, notować, brać aktywny udział w lekcji.
Kierowanie procesami uogólniania – kierowanie procesem kształtowania pojęć, za pomocą których człowiek myśli.
Utrwalanie wiadomości – powtarzanie, ćwiczenia, podsumowanie za pomocą odpowiednio przygotowanych konkretnych pytań (pogadanka). Uczeń musi utrwalić wiadomości także w ramach pracy domowej.
Kształtowanie umiejętności, nawyków i przyzwyczajeń – to wiedza praktyczna, ale nie tylko. To także wyciąganie wniosków, kojarzenie, abstrahowanie, syntetyzowanie, uogólnianie – umiejętności intelektualne. Kształtowaniu umiejętności praktycznych i intelektualnych może pomóc specyficzne opracowywanie zadań i ćwiczeń.
Wiązanie teorii z praktyką – ćwiczenia i inne zadania praktyczne, podanie przykładów przez nauczyciela i przez uczniów (poznanie pośrednie, w którym uczniowie używają wyobraźni – zasada poglądowości), zajęcia w terenie (poznanie bezpośrednie, w którym uczestniczą zmysły), wykorzystanie różnego rodzaju środków dydaktycznych (filmów, makiet, druków), które pomagają w zrozumieniu, zapamiętywaniu problemu, utrwalaniu, wyrabiają nawyki, zwiększają aktywność.
Kontrola i ocena wyników nauczania – pojęcia kontroli i oceny nie są tożsame. Ocena mówi, jak uczniowie zrozumieli, przyswoili sobie wiadomości, czy potrafią wykorzystać je w praktyce. Nie musi być realizowana na każdej lekcji. Kontrola jest na każdej jednostce lekcyjnej. To informacja dla nauczyciela, co uczniowie zapamiętali, to informacja na temat sposobu pracy nauczyciela z uczniami. Kontrola jest ważniejsza, gdyż daje świadomość, czy lekcja została zrozumiana.
Comments Off
- Informacyjna – podaje informacje odpowiednio usystematyzowane pod względem logicznym, merytorycznym i psychologicznym
- Badawcza – problemowe ujęcie przekazywanych treści, prezentacja sposobów rozwiązania
- Operacyjna – dostarcza impulsów do działania praktycznego poprzez odpowiednio skonstruowane zadania i ćwiczenia
- Integrująca – uporządkowanie i koordynacja przekazywanej wiedzy
- Samokształceniowa – rozwija zdolności poznawcze, zainteresowanie i umożliwia opanowanie podstawowych technik uczenia się
- Kontrolno – oceniająca – umożliwia samokontrolę i samoocenę umiejętności i wiedzy
- Wychowawcza – umiejętność kształtowania przekonań i postaw
Comments Off
Dobór treści kształcenia uwarunkowany jest wymogami
- naukowymi
- zawodowymi
- psychopedagogicznymi w tym metodycznymi
- społecznymi
W przypadku kształcenia zawodowego treści uwarunkowane są
- celami ogólnymi i zawodowymi
- celami szczegółowymi dotyczącymi konkretnej lekcji
- analizą zawodu
- charakterystyką zawodową absolwenta
- percepcyjnymi możliwościami uczniów
- zasadami nauczania
- metodami nauczania zarówno teoretycznymi jak i praktycznymi
- aktualnym stanem wiedzy z danej dyscypliny
- korelacjami międzyprzedmiotowymi w zakresie przedmiotów ogólnych i zawodowych
Te treści zawarte są w znacznej mierze w podręcznikach i w postaci haseł programowych w programie nauczania. Plan i program nauczania są dokumentami stanowiącymi podstawę organizacji pracy dydaktyczno – wychowawczej danego typu szkoły oraz nauczycieli poszczególnych przedmiotów. Na bazie programu nauczania każdy nauczyciel jest zobowiązany do opracowania rozkładu materiału nauczania o następującym układzie
Comments Off
1. Zaczynam od analizy programu nauczania – patrzę, w którym haśle znajduje się temat. Program jest opracowywany ministerialnie i składa się z celów, haseł, uwag.
2. Analizuję rozkład materiału nauczania – jakie przedmioty, w której klasie, rozplanowanie tematu w czasie, ile godzin jest przeznaczone na dany temat, czy temat ma się zmieścić w jednostce lekcyjnej czy metodycznej.
3. Korelacja międzyprzedmiotowa – zapoznaję się z programami i planami nauczania przedmiotów pokrewnych.
4. Co chcę osiągnąć? – sformułowanie i hierarchizacja celów. Na początku każdej lekcji należy powiedzieć, co uczeń powinien wiedzieć, umieć, nauczyć się po tej lekcji. Jasno należy powiedzieć o celach. Uświadomienie uczniom celów wywołuje u nich pozytywną motywację do nauki, zachęca do przedmiotu.
Comments Off